Кыргыз Республикасынын Президентине караштуу Мамлекеттик тил жана тил саясаты боюнча улуттук комиссиянын (мындан ары – Улуттук комиссия) 2021-жылдын 11-ноябрындагы №91 буйругу менен түзүлгөн атайын жумушчу тобу 2021-жылдын 22-ноябрынан 26-ноябрына чейин Жусуп Баласагын атындагы Кыргыз улуттук университетиндеги иш кагаздарынын жүргүзүлүшү, мамлекеттик тилдеги иш кагаздарынын сабаттуулугу жана жалпы эле мамлекеттик тилдин абалы менен таанышып чыккан. Үстүбүздөгү жылдын 1-февралында Улуттук комиссиянын “Жусуп Баласагын атындагы Кыргыз улуттук университетиндеги мамлекеттик тилдин абалы боюнча Маалымат каты” келип түштү.

Маалымат катта “Кыргыз Республикасынын мамлекеттик тили жөнүндө” КР Мыйзамын ишке ашыруу боюнча университетибизде жүргүзүлүп жаткан алгылыктуу иштер жалпы жонунан 13 (он үч) пунктта белгиленүү менен бирге 20 (жыйырма) пункттан турган кетирилип жаткан кенемтелер, аткарыла турган иштер белгиленип, 10 (он) пункттан турган сунуштар берилген жана Маалымат каттын соңунда төмөнкүдөй жыйынтык пикир айтылган:

“...окуу жайдын ишмердүүлүгүндө, окуу процессинде мамлекеттик тил 25% гана колдонулат жана дээрлик 75% иш расмий тилде жүрөт. Ал эми КР Билим берүү жана илим министрлигинен жана ректораттан кагаздар 90% расмий тилде жиберилгендиги пайыздык көрсөткүчтү эле эмес, мамлекеттик тилдин ролун да төмөндөтүүдө. Демек, “Кыргыз Республикасынын мамлекеттик тили жөнүндө” КР Мыйзамынын 10, 11, 14, 17, 18, 27-статьяларынын талаптары аткарылган эмес. Өзгөчө, Мыйзамдын 5-главасынын 18-статьясында “Билим, илим жана маданият чөйрөсүндө “Кыргыз Республикасынын билим берүү тутумунда мамлекеттик тил республикалык жана (же) жергиликтүү бюджеттерден каржылануучу мектепке чейинки билим берүү мекемелеринде, кесиптик билим берүүнүн башталгыч, орто жана жогорку окуу жайларында, кошумча кесиптик билим берүү мекемелеринде окутуунун жана тарбиялоонун негизги тили болуп саналат” деп белгиленгендигине карабастан окутуу расмий тилде гана жүргүзүлүп келет. Демек, окуу жайда мыйзам одоно бузулуп жатат...

...окуу жайдагы мамлекеттик тилдин абалын 3-4 айдан кийин кайра кароо маселесин сунуштоо менен, мамлекеттик тил саясатынын абалы оң жагына өзгөрбөй турган болсо анда “улуттук” деген статустун канчалык зарылдыгы  жөнүндөгү маселени көтөрүүгө аргасыз болорубузду билдиребиз”.

• “Кыргыз улуттук университетиндеги мамлекеттик тилдин абалы боюнча маалымкат”